مدل ارزش‌گذاری خدمات الکترونیک (فناوری اطلاعات) در مؤسسات بزرگ غیرانتفاعی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران.

2 دانشجوی دکتری مدیریت فناوری اطلاعات ، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران.

3 استاد، گروه مدیریت صنعتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران.

چکیده

تحقیق حاضر مدلی را برای ارزش‌گذاری خدمات الکترونیک در مؤسسات غیرانتفاعی به تصویر می‌کشد. اندیشه این مدل از خلأ تحقیقات در این زمینه نشات گرفته است. با توجه به این موضوع، متغیرهای مستقل برای ارزش‌گذاری خدمات الکترونیک بر مبنای روش استقرایی و تئوری مفهوم‌سازی بنیادی از بطن نظرات اعضای جامعه تحقیق استخراج شد. این متغیرها شامل موضوعات مرتبط با حاکمیت، ابزار و مشتریان است. شاخص‌های مربوط به سنجش دو متغیر حاکمیت و ابزار از طریق مراجعه به سیستم‌های مالی و بر مبنای روش حسابداری قیمت تمام‌شده قابل‌اندازه‌گیری است؛ اما تعیین ارزش (ریالی) برای متغیر مشتریان از این طریق امکان‌پذیر نبوده است؛ بنابراین، فرایندی تدوین گردید که با استفاده از مبانی نظری موجود شامل روش ارزش‌گذاری نسبی در حسابداری، مدل ارزیابی دلون و مکلین و مهندسی ارزش، اندازه و چگونگی تأثیر این متغیر بر دو متغیر حاکمیت و ابزار شناسایی شود. در ادامه و به‌منظور آزمون مدل و فرایند تدوین‌شده، اقدام به ارزش‌گذاری خدمات الکترونیکی صدور مجوز طرح ترافیک توسط شهرداری تهران شد. نتیجه کسب‌شده از طریق تعیین ارزش (ریالی) خدمات الکترونیک امکان استفاده از این مدل در شرایط واقعی را تائید کرد.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Validation Model of Electronic Services (IT) in Big Non-Profit Institutions

نویسندگان [English]

  • Mohammad ali khatami firoozabadi 1
  • Abbas Abbasi Azr 2
  • Mohammadreza Taghva 1
  • Kamran Feizi 3
1 Associate Professor, Department of Industrial Management, Faculty of Management and Accounting, Allameh Tabataba’i University, Tehran.
2 MSc, Faculty of Management and Accounting, Allameh Tabataba’i University, Tehran. (Corresponding Author) Email: abbas.abbasiazar@gmail.com
3 Professor, Department of Industrial Management, Faculty of Management and Accounting, Allameh Tabataba’i University, Tehran.
چکیده [English]

This study shows a model for validating electronic services in non-profit institutions. The thought for making this model is rooted in lack of research in this domain. Regarding this issue, the independent variables for validating electronic services was exploited based on induction and the theory of grounded theory. These variables include the issues related to leadership, instruments and costumers. The indexes related to measuring these two variables, leadership and instruments) are measurable referring to financial systems and based on accounting the final prices. But determining the price ( Rial) for the variable of costumers was not possible via this method. So, a process was created to measure and determine the effects of this variable on the other two using the existing theory including the proportional pricing method in accounting, Delon and Meklin model and validation engineering. Following that and for testing the model and the process, the electronic services of giving the license of transportation limitation by Tehran municipality was validated. The results confirmed the possibility of using this model in open world via determining the price of electronic services.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Electronic Services
  • Validation
  • Pricing
  • Evaluating
  • Non-Profit Institutions
 

آذربایجانی، کریم، امیر مانیان و حسن قربانی (1383). بررسی میزان آمادگی شرکت ذوب‌آهن اصفهان در استقرار و توسعه تجارت الکترونیکی. مجله دانشکده علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان،3 و 4 (83):1-27.

ایمان، محمدتقی و محمدیان، منیژه (1387). روش‌شناسی نظریه بنیادی. تهران: روش‌شناسی علوم انسانی. 56(3): 31-54.

بلیکی، نورمن. (1389). استراتژی‌های پژوهش اجتماعی. ترجمه‌هاشم آقا بیگ پوری. چاپ اول. تهران: جامعه شناسان.

بندریان، رضا و موسایی، احمد (1387). ارزشیابی و قیمت‌گذاری دانش فنی محصولات شیمیایی و پتروشیمیایی بر اساس روش گزینه واقعی. فصلنامه مدرس علوم انسانی، 12(1): 79-103.

بندریان، رضا. (1388). مدلی برای ارزشیابی و قیمت‌گذاری نشان تجاری بر اساس روش گزینه واقعی. فصلنامه علوم مدیریت ایران، سال 16 (4): 117-144.

پیری، علیرضا، ابراهیمی لامع، بهروز (1392). بررسی میزان رضایت کاربر از کیفیت خدمات الکترونیک وب‌سایت شرکت قطارهای مسافری رجا. مرکز آموزش و تحقیقات راه‌آهن. مقاله منتخب، شماره 257.

تبریزی، منصوره. (1393). تحلیل محتوای کیفی از منظر رویکردهای قیاسی و استقرایی. فصلنامه علوم اجتماعی، 64(1): 105-138.

ثقفی، فاطمه؛ علی احمد، علیرضا؛ قاضی نوری، سید سپهر و حور علی، منصوره. (1394). تدوین و شناسایی سناریوهای امکان‌پذیر آینده خدمات دولت الکترونیک ایران در افق 1404. مدیریت فناوری اطلاعات دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، 7(1): 49-68.

حقیقی نسب، منیژه و جانفشان، شیفته. ارزیابی موفقیت دفاتر خدمات دولت الکترونیک از دیدگاه شهروندان در شهر تهران. تهران: دانشگاه علامه طباطبایی، سومین کنفرانس بین المللی مدیریت بازاریابی.1387.

خلیل، طارق. (2009). مدیریت تکنولوژی: رمز موفقیت در رقابت و خلق ثروت (چاپ هشتم). ترجمه محمد اعرابی و داوود ایزدی (1393). تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

دادگر، شوریده (1375). بررسی رابطه اجتماعی- اقتصادی خانواده و نگرش دانش آموزان دختر سال آخر دبیرستان‌های دولتی تهران نسبت به ادامه تحصیل، پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران. موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی.

داموداران آثورات، (2002). ارزش‌گذاری سهام مفاهیم و مدل‌های کاربردی، ترجمه شرکت تأمین سرمایه امین (1388)، تهران: انتشارات کیهان.

داموداران، آثورات، (2001). نیمه پنهان ارزش‌گذاری، ترجمه: حنفی زاده، پیام، یزدانی، مهدی و نصیری، سعید (1390)، تهران: انتشارات ترمه.

دانایی‌فرد، حسن. (1384). تئوری پردازی با استفاده از رویکرد استقرایی: استراتژی مفهوم‌سازی تئوری بنیادی. دوماهنامه علمی پژوهشی دانشگاه شاهد.12(11): 57-70.

دانایی‌فرد،حسن، الوانی، سید مهدی و آذر، عادل. (1383). روش‌شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: ‏رویکردی جامع. تهران: صفار- اشراقی.‏

ساجدی فر، علی‌اصغر، اسفیانی، محمدرحیم، وحدت زاد، محمدحسین و محمودی آذر، میثم. (1391). ارزیابی تأثیر کیفیت خدمات الکترونیک در اعتمادسازی مشتریان آنلاین شرکت‌های کارگزاری شهر تهران. دانشگاه تهران مدیریتفناوری اطلاعات، 4(11): 47 – 68.

سبزی‌پور، مجید و فدایی، غلامرضا، (1387). ارزیابی خدمات مرجع الکترونیکی در وب‌سایت کتابخانه‌های دانشگاهی دولتی شهر تهران. فصلنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی،3 (11): 43-55.

ستاری،‌هاله (1386). ارزیابی سطح آمادگی الکترونیکی سازمان‌ها برای پیاده‌سازی دولت الکترونیک. پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه الزهرا. دانشکده فنی و مهندسی.

ظفر حیدری، سینا (1383). توسعه مدل ارزیابی آمادگی الکترونیکی جهت به‌کارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در صنایع و بخشه‌ای اقتصادی. پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران. دانشکده مدیریت.

علی احمدی، علیرضا و منصوره، حور علی (1384). بررسی وضعیت به‌کارگیری فناوری اطلاعات و تجارت الکترونیک در صنعت نفت و گاز. مدیریت فردا،11 و 12 (84): 93-103.

فتحی، زاد اله، امیر حسینی، زهرا، احمدی، حامد نیا (1391). مروری بر مدل‌های قیمت‌گذاری دارایی‌های سرمایه‌ای با نگرش بر مدل‌های اقتصادی نوین مبتنی بر آن، بررسی مسائل و سیاست‌های اقتصادی، 7 و 8: 27-46.

لزگیان، محمد، ناظمی، شمس‌الدین، دادمند فاطمه. (1390). ارزیابی موفقیت سیستم اطلاعاتی مالی دانشگاه فردوسی مشهد با به‌کارگیری مدل تعدیل‌شده دلون و مکلین. فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران.

محمدی، فاطمه؛ افسر، امیر؛ تقی زاده، جواد و باقری دهنوی، ملیحه.(1391). ارزیابی عوامل مؤثر بر وفاداری الکترونیکی در سازمان‌های ارائه‌دهنده‌ی خدمات الکترونیک با استفاده از تکنیک فازی. مدیریت فناوری اطلاعات، شماره 13، دوره 4. ص 135 -ا 156.

مسکرزاده، فرناز و فرشته سپهر (1389).بررسی و ارزیابی سطح معیار آمادگی الکترونیکی در کتابخانه مرکزی سازمان انرژی اتمی ایران.اطلاع­شناسی. 29(89): 124-146.

معینی، علی، بهرام مهر، نفیسه، احراری، مهدی و خادم شریعت، سمیه (1390). استخراج شاخص‌های ارزش‌گذاری و امتیازدهی مشتریان در بازاریابی خدمات بانکی. پژوهشنامه بازرگانی، 64(4):1-25.

نوری، علی، محسن کاهانی و حسین افخمی (1386). سنجش میزان آمادگی الکترونیکی دانشکده‌های دانشگاه فردوسی مشهد: با تأکید بر دسترسی به اطلاعات.مقاله ارائه‌شده در سومین کنفرانس بین­المللی فناوری اطلاعات و دانش، مشهد

همتی، رضا و زهرانی داوود (1393). بررسی عوامل مؤثر بر رضایتمندی و وفاداری گردشگران خارجی به اصفهان به‌مثابه برند گردشگری. برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری. 3(10):182-204.

هولدن، ریک و بورتون، مارک. (2012). استراتژی قیمت‌گذاری (ویرایش اول). ترجمه مهدی خادمی و مهسا منشی (1391)، تهران: انتشارات سیته.

Al-Osaimi, K.,A. Alheraish, and Haj Bakry, K. S. (2008). Stop-based approach for e-readiness, assessment case studies. International Journal of Networked, 18)2008(:65-75.

Bell J. A., S. Hyland, T. Depellegrin, R. Upshur, M. Bernstein & D. Martin (2004). SARS and Hospital Priority Setting: a Qualitative Case Study and Evaluation. BMC Health Services Research, 19(4), 195-211.

Costello P, Sloane A and Moreton R (2007) “IT Evaluation Frameworks – Do They Make a Valuable Contribution? A Critique of Some of the Classic Models for use by SMEs” The Electronic Journal Information Systems Evaluation,10(1).

Dong- Hyun, B., Wonsik, S., kil-pyo, H.,Hum K., (2007). Atechnology valuation model to support technology transfer negotiations. R&D Management, 37(2), 123-138.

Flodström, Raquel, (2006). A Framework for the Strategic Management of Information Technology, Linköping University, Sweden.

Jiangping, W., Hui Z. & Dan W. (2011). Evaluation on Information Technology Service Management Process with AHP, scientific research, Technology and Investment, 2:38-46.

Koller, T. Goedhart, M. Wessels, D. (2014). Valuation: Measuring and Managing the Value of Companies. John Wiley & Sons, INC. Hoboken, New Jersey. P 209.

Kuiper, E.J.; Gangadharan, G.R.; and Janssen, Marijn, (2011) "Using IS/IT Valuation Methods in Practice". AMCIS 2011 Proceedings - All Submissions. Paper 307.

Mutula, Stephan M., and Pieter van Brakel (2006b). E- Readiness of SMS in the ICT sector in Botswana with respect to information access. The electronic library, 24(3): 402-417.

Ramayah, T., L. C.  Yan, and M. Sulaiman (2007). SME e-readiness in Malaysia: Implications for planning and Implementation.

Tallon, P., Kraemer K., Gurbaxani V., 2000, Executives’ Perceptions of the Business Value of IT: A Process-based Approach, Journal of Management Information Systems, 16 (4): 145–173.

Tan, J., K. Tyler, and A. Manica (2007). Business- to- business adoption of E- commerce in China. Information management, 44: 332-351.

Tarvid, Alexander (2008). Measuring the E- readiness of higher education institution.

Yamaguchi, T., (2014). Intangible Asset Valuation Model Using Panel Data. Japan: Springer.

آذربایجانی، کریم، امیر مانیان و حسن قربانی (1383). بررسی میزان آمادگی شرکت ذوب‌آهن اصفهان در استقرار و توسعه تجارت الکترونیکی. مجله دانشکده علوم اداری و اقتصاد دانشگاه اصفهان،3 و 4 (83):1-27.

ایمان، محمدتقی و محمدیان، منیژه (1387). روش‌شناسی نظریه بنیادی. تهران: روش‌شناسی علوم انسانی. 56(3): 31-54.

بلیکی، نورمن. (1389). استراتژی‌های پژوهش اجتماعی. ترجمه‌هاشم آقا بیگ پوری. چاپ اول. تهران: جامعه شناسان.

بندریان، رضا و موسایی، احمد (1387). ارزشیابی و قیمت‌گذاری دانش فنی محصولات شیمیایی و پتروشیمیایی بر اساس روش گزینه واقعی. فصلنامه مدرس علوم انسانی، 12(1): 79-103.

بندریان، رضا. (1388). مدلی برای ارزشیابی و قیمت‌گذاری نشان تجاری بر اساس روش گزینه واقعی. فصلنامه علوم مدیریت ایران، سال 16 (4): 117-144.

پیری، علیرضا، ابراهیمی لامع، بهروز (1392). بررسی میزان رضایت کاربر از کیفیت خدمات الکترونیک وب‌سایت شرکت قطارهای مسافری رجا. مرکز آموزش و تحقیقات راه‌آهن. مقاله منتخب، شماره 257.

تبریزی، منصوره. (1393). تحلیل محتوای کیفی از منظر رویکردهای قیاسی و استقرایی. فصلنامه علوم اجتماعی، 64(1): 105-138.

ثقفی، فاطمه؛ علی احمد، علیرضا؛ قاضی نوری، سید سپهر و حور علی، منصوره. (1394). تدوین و شناسایی سناریوهای امکان‌پذیر آینده خدمات دولت الکترونیک ایران در افق 1404. مدیریت فناوری اطلاعات دانشکده مدیریت دانشگاه تهران، 7(1): 49-68.

حقیقی نسب، منیژه و جانفشان، شیفته. ارزیابی موفقیت دفاتر خدمات دولت الکترونیک از دیدگاه شهروندان در شهر تهران. تهران: دانشگاه علامه طباطبایی، سومین کنفرانس بین المللی مدیریت بازاریابی.1387.

خلیل، طارق. (2009). مدیریت تکنولوژی: رمز موفقیت در رقابت و خلق ثروت (چاپ هشتم). ترجمه محمد اعرابی و داوود ایزدی (1393). تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.

دادگر، شوریده (1375). بررسی رابطه اجتماعی- اقتصادی خانواده و نگرش دانش آموزان دختر سال آخر دبیرستان‌های دولتی تهران نسبت به ادامه تحصیل، پایان‌نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران. موسسه مطالعات و تحقیقات اجتماعی.

داموداران آثورات، (2002). ارزش‌گذاری سهام مفاهیم و مدل‌های کاربردی، ترجمه شرکت تأمین سرمایه امین (1388)، تهران: انتشارات کیهان.

داموداران، آثورات، (2001). نیمه پنهان ارزش‌گذاری، ترجمه: حنفی زاده، پیام، یزدانی، مهدی و نصیری، سعید (1390)، تهران: انتشارات ترمه.

دانایی‌فرد، حسن. (1384). تئوری پردازی با استفاده از رویکرد استقرایی: استراتژی مفهوم‌سازی تئوری بنیادی. دوماهنامه علمی پژوهشی دانشگاه شاهد.12(11): 57-70.

دانایی‌فرد،حسن، الوانی، سید مهدی و آذر، عادل. (1383). روش‌شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: ‏رویکردی جامع. تهران: صفار- اشراقی.‏

ساجدی فر، علی‌اصغر، اسفیانی، محمدرحیم، وحدت زاد، محمدحسین و محمودی آذر، میثم. (1391). ارزیابی تأثیر کیفیت خدمات الکترونیک در اعتمادسازی مشتریان آنلاین شرکت‌های کارگزاری شهر تهران. دانشگاه تهران مدیریتفناوری اطلاعات، 4(11): 47 – 68.

سبزی‌پور، مجید و فدایی، غلامرضا، (1387). ارزیابی خدمات مرجع الکترونیکی در وب‌سایت کتابخانه‌های دانشگاهی دولتی شهر تهران. فصلنامه کتابداری و اطلاع‌رسانی،3 (11): 43-55.

ستاری،‌هاله (1386). ارزیابی سطح آمادگی الکترونیکی سازمان‌ها برای پیاده‌سازی دولت الکترونیک. پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه الزهرا. دانشکده فنی و مهندسی.

ظفر حیدری، سینا (1383). توسعه مدل ارزیابی آمادگی الکترونیکی جهت به‌کارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در صنایع و بخشه‌ای اقتصادی. پایان­نامه کارشناسی ارشد. دانشگاه تهران. دانشکده مدیریت.

علی احمدی، علیرضا و منصوره، حور علی (1384). بررسی وضعیت به‌کارگیری فناوری اطلاعات و تجارت الکترونیک در صنعت نفت و گاز. مدیریت فردا،11 و 12 (84): 93-103.

فتحی، زاد اله، امیر حسینی، زهرا، احمدی، حامد نیا (1391). مروری بر مدل‌های قیمت‌گذاری دارایی‌های سرمایه‌ای با نگرش بر مدل‌های اقتصادی نوین مبتنی بر آن، بررسی مسائل و سیاست‌های اقتصادی، 7 و 8: 27-46.

لزگیان، محمد، ناظمی، شمس‌الدین، دادمند فاطمه. (1390). ارزیابی موفقیت سیستم اطلاعاتی مالی دانشگاه فردوسی مشهد با به‌کارگیری مدل تعدیل‌شده دلون و مکلین. فصلنامه علمی پژوهشی پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران.

محمدی، فاطمه؛ افسر، امیر؛ تقی زاده، جواد و باقری دهنوی، ملیحه.(1391). ارزیابی عوامل مؤثر بر وفاداری الکترونیکی در سازمان‌های ارائه‌دهنده‌ی خدمات الکترونیک با استفاده از تکنیک فازی. مدیریت فناوری اطلاعات، شماره 13، دوره 4. ص 135 -ا 156.

مسکرزاده، فرناز و فرشته سپهر (1389).بررسی و ارزیابی سطح معیار آمادگی الکترونیکی در کتابخانه مرکزی سازمان انرژی اتمی ایران.اطلاع­شناسی. 29(89): 124-146.

معینی، علی، بهرام مهر، نفیسه، احراری، مهدی و خادم شریعت، سمیه (1390). استخراج شاخص‌های ارزش‌گذاری و امتیازدهی مشتریان در بازاریابی خدمات بانکی. پژوهشنامه بازرگانی، 64(4):1-25.

نوری، علی، محسن کاهانی و حسین افخمی (1386). سنجش میزان آمادگی الکترونیکی دانشکده‌های دانشگاه فردوسی مشهد: با تأکید بر دسترسی به اطلاعات.مقاله ارائه‌شده در سومین کنفرانس بین­المللی فناوری اطلاعات و دانش، مشهد

همتی، رضا و زهرانی داوود (1393). بررسی عوامل مؤثر بر رضایتمندی و وفاداری گردشگران خارجی به اصفهان به‌مثابه برند گردشگری. برنامه‌ریزی و توسعه گردشگری. 3(10):182-204.

هولدن، ریک و بورتون، مارک. (2012). استراتژی قیمت‌گذاری (ویرایش اول). ترجمه مهدی خادمی و مهسا منشی (1391)، تهران: انتشارات سیته.

Al-Osaimi, K.,A. Alheraish, and Haj Bakry, K. S. (2008). Stop-based approach for e-readiness, assessment case studies. International Journal of Networked, 18)2008(:65-75.

Bell J. A., S. Hyland, T. Depellegrin, R. Upshur, M. Bernstein & D. Martin (2004). SARS and Hospital Priority Setting: a Qualitative Case Study and Evaluation. BMC Health Services Research, 19(4), 195-211.

Costello P, Sloane A and Moreton R (2007) “IT Evaluation Frameworks – Do They Make a Valuable Contribution? A Critique of Some of the Classic Models for use by SMEs” The Electronic Journal Information Systems Evaluation,10(1).

Dong- Hyun, B., Wonsik, S., kil-pyo, H.,Hum K., (2007). Atechnology valuation model to support technology transfer negotiations. R&D Management, 37(2), 123-138.

Flodström, Raquel, (2006). A Framework for the Strategic Management of Information Technology, Linköping University, Sweden.

Jiangping, W., Hui Z. & Dan W. (2011). Evaluation on Information Technology Service Management Process with AHP, scientific research, Technology and Investment, 2:38-46.

Koller, T. Goedhart, M. Wessels, D. (2014). Valuation: Measuring and Managing the Value of Companies. John Wiley & Sons, INC. Hoboken, New Jersey. P 209.

Kuiper, E.J.; Gangadharan, G.R.; and Janssen, Marijn, (2011) "Using IS/IT Valuation Methods in Practice". AMCIS 2011 Proceedings - All Submissions. Paper 307.

Mutula, Stephan M., and Pieter van Brakel (2006b). E- Readiness of SMS in the ICT sector in Botswana with respect to information access. The electronic library, 24(3): 402-417.

Ramayah, T., L. C.  Yan, and M. Sulaiman (2007). SME e-readiness in Malaysia: Implications for planning and Implementation.

Tallon, P., Kraemer K., Gurbaxani V., 2000, Executives’ Perceptions of the Business Value of IT: A Process-based Approach, Journal of Management Information Systems, 16 (4): 145–173.

Tan, J., K. Tyler, and A. Manica (2007). Business- to- business adoption of E- commerce in China. Information management, 44: 332-351.

Tarvid, Alexander (2008). Measuring the E- readiness of higher education institution.

Yamaguchi, T., (2014). Intangible Asset Valuation Model Using Panel Data. Japan: Springer.